เมื่ออายุเพิ่มขึ้นผู้สูงวัยย่อมเผชิญกับปัญหาทางด้านสุขภาพ ไม่ว่าจะเป็นการการป่วย การมีโรคประจำตัว การเสื่อมถอยของสมรรถภาพในร่างกาย แต่ก็ไม่ใช่ว่าจะเกิดขึ้นกับผู้สุงวัยทุกราย หากท่านมีการรับมือและดูแลตนเองได้อย่างดี ไม่ว่าจะเป็นพฤติกรรมสุขภาพ พฤติกรรมการทานอาหาร จะสามารถช่วยให้ผู้สูงวัยสามารถใช้ชีวิตในช่วงวัยได้อย่างปกติสุข หรือมีการเจ็บป่วยน้อยที่สุดเท่าที่จะเกิดขึ้น เอลเดอร์มีข้อมูลอาหารบำรุงอวัยวะต่าง ๆ ของผู้สูงวัย มาฝากผู้สูงวัยทุกท่าน เพื่อเป็นแนวทางในการดูแลสุขภาพของตนเอง 

อาหารบำรุงอวัยวะต่าง ๆ ของผู้สูงวัย ดังนี้

1. อาหารบำรุงสมอง

สารอาหารบำรุงสมองของผู้สูงวัย คือ โอเมก้า 3 มีมากในปลาแซลมอน ปลาสวาย และปลาทะเลน้ำลึก กรดโฟลิก มีในผักใบเขียวเข้ม แครอท ตับ ไข่แดง แคนตาลูป ฟักทอง อะโวคาโด กล้วย ส้ม มะนาว ถั่วแดง ถั่วดำ ถั่วเหลือง ข้าวซ้อมมือ ข้าวสาสีไม่ขัดขาว และธัญพืชต่างๆ หรือสังกะสี  มีมากในจมูกข้าว เมล็ดฟักทอง ไข่ นม เป็นต้น

2. อาหารบำรุงโลหิต 

อาหารที่ผู้สูงวัยควรทานเพื่อบำรุงโลหิต หรือเลือด คือ ธาตุเหล็ก ช่วยในการบำรุงโลหิต และช่วยป้องกันภาวะซีด หรือโลหิตจางในผู้สูงวัย
อาหารที่มีธาตุเหล็กสูง ได้แก่ เนื้อสัตว์สีแดง เช่น สันในหมู เนื้อวัว ผักใบเขียว กะหล่ำปลี ดอกกะหล่ำ ถั่วเขียว ถั่วแดง งาดำ

3.  อาหารบำรุงตับอ่อน

อาหารที่ผู้สูงวัยควรทานเพื่อบำรุงตับอ่อน เช่น ขมิ้น เป็นสารจากธรรมชาติที่ช่วยต้านการอักเสบจากการปวดแสบปวดร้อนในตับอ่อน หรือกระเทียม ช่วยเพิ่มภูมิคุ้มกันและซ่อมแซมเยื้อเยื่อของอวัยวะต่างๆ รวมถึงตับอ่อน ใบกะเพรา ช่วยขับน้ำดี ย่อยไขมันได้ดีขึ้น

4. อาหารบำรุงไต

โรคไตส่วนใหญ่เกิดจากการทานอาหาร ซึ่งมีส่วนสำคัญอย่างมากในการเกิดโรค โดยเฉพาะอาหารที่มีรสเค็ม หรืออาหารที่มีโซเดียมสูง ซึ่งเรียกได้ว่าเป็นภัยร้ายใกล้ตัวสำหรับผู้สูงวัย ซึ่งควรหลีกเลี่ยง ในส่วนของอาหารที่ช่วยบำรุงไตของผู้สูงวัย เพื่อให้ไตแข็งแรง ได้แก่
กระเทียมสด จะมีสารอัลลิซิน ซึ่งเป็นสารต่อต้านอนุมูลอิสระที่ดี มีสรรพคุณในการยับยั้งเชื้อแบคทีเรีย เชื้อไวรัส และเชื้อรา รวมทั้งช่วยลดความเสี่ยงต่อโรคไต และการอักเสบต่างๆ
หอมหัวใหญ่ ซึ่งในหอมหัวใหญ่จะมีสารประกอบธรรมชาติอย่างโพรสตาแกลนติน ที่มีคุณสมบัติในการลดความหนืดของเลือด และช่วยลดความดันของเลือด ซึ่งจะทำให้ลดอาการโรคไตลงได้
กะหล่ำปลี จะมีวิตามิน C กรดฟอลิก เส้นใย และยังมีโพแทสเซียมต่ำ ซึ่งสามารถขจัดสารพิษบางอย่างออกจากร่างกายได้ ทำให้ลดภาระการทำงานของไตได้
ปลาสด เช่น แซลมอน เทราต์ และซาร์ดีน อุดมไปด้วยโปรตีนและโอเมก้า 3 ซึ่งการกินปลาสดเป็นประจำจะช่วยลดความเสี่ยงเป็นโรคหัวใจ ความดันโลหิต และคอเลสเตอรอลสูงได้
แครนเบอร์รี่ ผลไม้ลูกเล็กสีแดงที่จะช่วยเพิ่มความเป็นกรดของปัสสาวะ และลดความเสี่ยงในการเป็นกระเพาะปัสสาวะอักเสบได้ด้วย

5. อาหารบำรุงกระเพาะ

อาหารที่ผู้สูงวัยควรทานเพื่อบำรุงกระเพาะ หากไม่อยากทุกข์ทรมานจากการป่วยเป็นโรคกระเพาะอาหาร ต้องแก้ที่การรับประทานอาหาร สารอาหารที่บำรุงกระเพาะ ได้แก่ 
ไขมันไม่อิ่มตัว เพิ่มประสิทธิภาพกระเพาะอาหาร มักจะพบในธัญพืชต่างๆ เช่น ข้าวต่างๆ ถั่วฝักอ่อน เมล็ดพืช ถั่วเปลือกแข็งและน้ำมัน เช่น น้ำมันข้าวโพด น้ำมันดอกคำฝอย น้ำมันดอกทานตะวัน น้ำมันถั่วเหลือง
โปรตีนจากปลา ช่วยในการดูดซึม เพราะปลาเป็นโปรตีนที่ย่อยง่ายมาก เมื่อเทียบกับโปรตีนชนิดอื่น ซึ่งนอกจากจะช่วยให้ผนังกระเพาะอาหารดูดซึมได้เร็วขึ้น
ผักใบเขียวจัด หลายชนิดมีวิตามินเคสูง ช่วยให้แผลในกระเพาะหายเร็วขึ้น ได้แก่ คะน้า ผักโขม ปวยเล้ง
ผักที่มีเบต้าแคโรทีนสูง การกินผักที่มีเบตาแคโรทีนสูง จะช่วยให้แผลในกระเพาะอาหารสมานกันเร็วขึ้น ป้องกันการติดเชื้อในกระเพาะอาหาร ได้แก่ ฟักทอง มะเขือเทศ มะละกอ

6. อาหารบำรุงลำไส้

อาหารที่ผู้สูงวัยควรทานเพื่อบำรุงลำไส้ เพื่อป้องกันโรคลำไส้อักเสบชนิดลำไส้ใหญ่อักเสบเป็นแผลเรื้อรัง เช่น ท้องเสียหรืออุจจาระเป็นเลือดในผู้สูงวัย ได้แก่ 
หอมแดง อุดมด้วยสารบำรุงลำไส้ถึง 4 ชนิด มีคุณสมบัติช่วยย่อย และทำให้เจริญอาหาร
แครอท ดีต่อระบบย่อยอาหาร และช่วยต้านเชื้อแบคทีเรียตัวร้ายในระบบทางเดินอาหาร
ถั่ว มีไฟเบอร์สูง ลดการสะสมของสารพิษในลำไส้

7. อาหารบำรุงกระดูก

อาหารที่ผู้สูงวัยควรทานเพื่อบำรุงกระดูก คือ แคลเซียม และฟอสฟอรัส เป็นสารอาหารที่ช่วยในการบำรุง การสร้างมวลกระดูกให้มีความหนาแน่นและแข็งแรง รวมถึงการป้องกันการเกิดโรคกระดูกพรุน ผู้สูงอายุต้องการแคลเซียมอย่างน้อยวันละ 1,000 มิลลิกรัม 
– อาหารที่มีแคลเซียม ได้แก่ นมถั่วเหลืองเพิ่มแคลเซียม นมสด ปลาตัวเล็กที่รับประทานได้ทั้งกระดูก ผักใบเขียวเข้ม ผักสีส้ม เช่น คะน้า กวางตุ้ง ตำลึง ใบยอ ฟักทอง แครอท อาหารที่มีฟอสฟอรัส ได้แก่  ไข่ ถั่วเมล็ดแห้ง เมล็ดฟักทอง

8. อาหารบำรุงเหงือกและฟัน

เหงือกและฟัน เป็นอวัยวะสำคัญในช่องปากโดยเฉพาะผู้สูงวัย เมื่อมีอายุเพิ่มขึ้น จะพบกับปัญหาของเหงือกและฟันตามธรรมชาติของช่วงวัย การดูแลเหงือกและฟันจึงเป้นอีกสิ่งสำคัญของผู้สูงวัย
– อาหารที่ผู้สูงวัยควรทานเพื่อบำรุงเหงือกและฟัน คือ อาหารที่มีแคลเซียมและฟอสเฟส หรือฟอสฟอรัสสูง เช่น นม ถั่ว ธัญพืช ปลาทานได้ทั้งตัว เช่น ปลาตัวเล็กตัวน้อย 

9. อาหารบำรุงดวงตา

อาหารที่ผู้สูงวัยควรทานเพื่อบำรุงดวงตา ได้แก่ วิตามิน C วิตามิน E เบต้าแคโรทีน ธาตุสังกะสี และธาตุทองแดง ช่วยในการทำงานของจอประสาทตา และมีบทบาทสำคัญในการมองเวลากลางคืน ชะลอการเกิดต้อกระจกได้ ได้แก่ น้ำมันธัญพืช น้ำมันดอกคำฝอย ข้าวโพด ถั่วเหลือง แครอท มะละกอ ข้าวโพดอ่อน หน่อไม้ฝรั่ง ผักบุ้ง  หอยนางรม หอยลาย ตับไก่ เมล็ดทานตะวัน ปลาแซลมอน ปลาซาร์ดีน เป็นต้น

เป็นอย่างไรกันบ้างกับอาหารบำรุงอวัยวะต่าง ๆ ของผู้สูงวัยที่นำมาฝากกัน เพื่อเป็นแนวทางในการนำไปจัดโภชนาการอาหารในแต่ละมื้อของผู้สูงวัย หรืออาจจะมีการจัดสรรให้ครบทั้ง 5 หมู่ในแต่ละมื้ออาหาร เพื่อเป็นประโยชน์ในการดูแลสุขภาพ และบำรุง ป้องกันอวัยวะต่าง ๆ เพื่อป้องกันการเกิดโรคหรืออาหารป่วยของผู้สูงอายุ 

ที่มาข้อมูล :
1.  พญ.ลิลลี่ ชัยสมพงษ์ แพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านเวชศาสตร์ผู้สูงอายุ คลินิกสุขภาพผู้สูงอายุนิวไลฟ์ โรงพยาบาลบำรุงราษฎร์ 
2. ตำรับอาหารบำรุงสมองผู้สูงอายุและอาหารผู้สูงอายุมีปัญหาการเคี้ยว.กลุ่มส่งเสริมโภชนาการผู้สูงอายุสำนักโภชนาการ กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข

บทความอื่นๆ

เราใช้งานตากันทุกวัน เมื่อใช้งานหนักจึงควรดูแล การดูแลสายตาด้วยผักผลไม้เป็นอีกวิธีหนึ่ง ที่เอลเดอร์ได้นำมาฝากผู้สูงวัยทุกท่าน
ผู้ป่วยโรคไตจำเป็นต้องควบคุมปริมาณโพแทสเซียมในร่างกายให้อยู่ในเกณฑ์ที่เหมาะสม เรามาดูผักผลไม้ที่ผู้ป่วยโรคไตทานได้กันครับ
ธรรมชาติการกินอาหารของผู้สูงอายุแต่ละคนอาจไม่เหมือนกัน แต่เพื่อให้ผู้สูงอายุได้รับคุณค่าสารอาหารที่ครบถ้วนและเพียงพอ จึงความมีเคล็ดลับในการนำไปปรับใช้เพื่อส่งเสริมการทานอาหารแก่ผู้สูงอายุ
error: Content is protected !!
Scroll to Top